Văn hóa tặng quà của người Nhật

12/04/2018

single-post

Tặng quà là một phần trung tâm trong văn hoá kinh doanh của người Nhật. Hay đúng hơn, việc tặng quà đã trở thành một thói quen, một lễ nghi không thể thiếu được trong đời sống thường ngày của họ.

Trong khi việc tặng quà vào các dịp sinh nhật, đám cưới và một vài dịp lễ đặc biệt khác là bình thường ở các nước khác, thì ở Nhật Bản tặng quà trong những dịp viếng thăm nhau cũng được coi là rất bình thường.

Tặng quà được xem như một cách thể hiện sự yêu mến và kính trọng lẫn nhau và để xác định các mối quan hệ xã hội.

Người Nhật tặng quà vào nhiều dịp trong năm, ở Nhật có khoảng 70 dịp tặng quà khác nhau mà phổ biến là các dịp lễ tết như Tết Dương lịch, Lễ Tạ ơn, Ngày của Cha, Mẹ, Valentine, Giáng sinh, ngoài ra còn các dịp như đám cưới, có tin vui về việc sinh con, lễ nhập học, tốt nghiệp, thành niên, mừng nhà mới, thăm hỏi người ốm, tặng quà lưu niệm khi đi du lịch về...

Việc tặng quà ở Nhật mang tính chất hình thức hơn là nội dung. Ví dụ, mừng đám cưới thì phải dùng loại phong bì có chữ "kotobuki", phúng viếng đám tang phải dùng phong bì có vạch đen in hình hoa sen, hay thăm người bệnh thì phong bì không trang trí hoa đỏ.

Những lưu ý khi tặng quà cho người Nhật

  • Món quà không cần phải đắt tiền nhưng phải được đóng gói đẹp, cẩn thận bằng giấy gói.
  • Nên đựng quà trong túi kín, không để cho đối phương nhìn thấy ngay từ lúc đầu gặp gỡ.
  • Phải trao món quà bằng cả hai tay.
  • Đừng tặng cùng một món quà cho những người khác nhau vì người Nhật rất coi trọng vị trí trong xà hội.
  • Tặng quà vào cuối buổi gặp gỡ, không tặng trước khi làm việc vì làm như vậy có thể đối tác sẽ hiểu bạn dùng quà để tác động tới công việc. Tuy nhiên, để tranh thủ thiện cảm của đối tác, sau khi kết thúc công việc, bạn nên nhanh tay tặng quà trước cho họ thì hay hơn là để họ tặng quà mình trước rồi mình mới tặng lại.
  • Nếu muốn tặng quà riêng cho ai đó thì không nên tặng trước mặt người khác.
  • Khi tặng quà bạn nên nói "có chút quà mọn tặng ông/bà làm kỷ niệm", để ngụ ý quan hệ mới là quan trọng, còn quà chỉ là vật kỷ niệm. Khi tặng hay nhận quà bạn nên đưa và nhận bằng cả hai tay và hơi cúi người xuống để tỏ lòng kính trọng và cám ơn.
  • Cũng giống phong tục Việt Nam, khi được tặng quà người Nhật thường lịch sự nói đôi ba câu từ chối trước khi chấp nhận. Người Nhật cũng không mở quà ngay trước mặt người tặng.

Trong các cuộc gặp gỡ làm ăn trong kinh doanh nên tặng quà vào cuối buổi gặp gỡ, không nên tặng trước khi làm việc vì làm như vậy có thể đối tác sẽ hiểu bạn dùng quà để tác động đến kết quả công việc.

Hoặc thay vào đó, trong các dịp quan trọng như các ngày lễ tết, sau các chuyến du lịch có thể tặng các món quà như tranh ảnh, đặc sản của một nơi nào đó, thức ăn hoặc các vật dụng hanmade, cafe, tranh sơn dầu, sản phẩm có thành phần thiên nhiên như dầu dừa, kẹo, bánh, hạt sen... Hay lụa hoặc nhạc Trịnh Công Sơn...

Trong các dịp quan trọng người nhật thưởng viết thư chúc mừng nhau nhưng hiện nay đa phần đã suy giảm mà thay vào đó là gửi email.

Không nên tặng người Nhật những món quà

  • Có bộ 4 hoặc 9 ( ví dụ 4 bông hoặc 9 cái ly…) vì người Nhật rất kị số 4 và số 9. Cách phát âm của số 4 đồng âm với chữ “tử” nghĩa là chết và 9 mang ý nghĩa là sự chịu đựng, đau khổ.
  • Không nên tặng lược chải tóc vì lược trong tiếng Nhật là “Kushi” ku" là sự chịu đựng, sự đau khổ, "shi" đồng âm với từ "chết", "kushi" là cộng cả hai điều bất hạnh này.
  • Những món quà có in hình con cáo vì họ cho rằng cáo tượng trưng cho sự tham lam, giảo hoạt.
  • Không nên tặng trà vì có ý nghĩa là người nhận không trong sạch.
  • Không nên tặng đồ vật làm bằng thủy tinh, sành sứ và vật có hình dáng như bình hay hủ, vì điều đó thể hiện sự mau vỡ, không bền.
  • Không nên tặng dao, kéo hay các vật sắc nhọn khác vì điều đó thể hiện sự chia cắt, không trọn vẹn, không hạnh phúc
  • Nếu người nhận quà không phải là người thân hay người yêu của mình thì không nên tặng cà vạt và dây đeo cổ vì người nhận sẽ nghĩ rằng mình muốn trói buộc họ.

Nên tặng những món quàlà những món quà đặc biệt chỉ có thể tìm thấy ở những nơi khác, như những món đồ lưu niệm hay tranh ảnh; những món quà đem lại may mắn; những chiếc kẹo ngọt ngào hoặc những loại đồ ăn lạ lạ khác cũng hay lắm đấy.

Khi tặng quà nên nói các câu như là:  

  • つまらないものですが。。。どうぞ。món quà này cũng không đáng gì …
  • 珍しくもございませんが。。。どうぞ。cái này cũng không có gì đặc biệt …

Nếu là người trẻ, thanh niên thì cách nói có vẻ “phóng khoán” hơn một chút, không tỏ ý “tự chê” những món quà của mình

  • Nếu là đồ ăn thì: これ、とてもおいしいんですよ。Cái này ngon lắm!
  • Nếu là quần áo, trang sức… きっとお似合いだと思いまして。。。Tôi nghĩ chắc nó sẽ hợp với bạn.
  • お恥ずかしいのですけど。。Món quà tôi làm còn vụng về, nhưng [mong bạn nhận cho]
  • うまくできなっかたですけど。。。Tôi tự làm mà không khéo lắm, nhưng [mong bạn nhận cho]
  • 心ばかりの品ですが。。。Đây là cả tấm lòng của tôi, [mong bạn nhận cho]

Nguồn: Tham khảo